Η έκρηξη στη βρετανική βάση στο Ακρωτήρι επανέφερε στο προσκήνιο την απειλή των drones καμικάζι. Το Shahed 136, ένα χαμηλού κόστους αλλά επιχειρησιακά αποτελεσματικό σύστημα, αλλάζει τους συσχετισμούς ισχύος και δοκιμάζει σοβαρά τις αντοχές της σύγχρονης αεράμυνας.
Το HESA Shahed 136 είναι ένα ιρανικής σχεδίασης μη επανδρωμένο αεροσκάφος-καμικάζι, συνηθισμένα αποκαλούμενο και “loitering munition” ή “one-way attack drone”, δηλαδή ένας συνδυασμός drone και κατευθυνόμενου πυραύλου κρούσης. Το drone αυτό έχει στιβαρά χαρακτηριστικά που του επιτρέπουν να αποτελεί οικονομικά αποδοτικό και επιχειρησιακά απειλητικό όπλο σε έναν σύγχρονο υβριδικό πόλεμο.
Το Shahed 136 διαθέτει τριγωνικό σώμα περίπου 3,5 μέτρων μήκους και άνοιγμα φτερών γύρω στα 2,5 μέτρα, ζυγίζει περί τα 200 κιλά και μεταφέρει κατά κανόνα εγκατεστημένο πολεμικό φορτίο περίπου 40-50 κιλών στην άκρη της ατράκτου του. Το σύστημα πλοήγησης του βασίζεται σε GNSS/GPS σε συνδυασμό με αδρανειακά συστήματα, επιτρέποντας να προγραμματιστεί σε μεγάλο βαθμό αυτόνομη πτήση προς έναν προκαθορισμένο στόχο.
Λόγω του σχεδιασμού του, θεωρείται περισσότερο ενιαίας χρήσης πυρομαχικό παρά UAV με δυνατότητες επιστροφής. Κατά την εκτόξευση από σταθερούς ή κινητούς φορείς, το Shahed 136 προσεγγίζει και συγκρούεται στο στόχο του, προκαλώντας έκρηξη και καταστροφές σε σταθερά αντικείμενα, υποδομές ή εγκαταστάσεις.
Επιχειρησιακές δυνατότητες
Μεγάλη εμβέλεια και αυτονομία:
Παρά το σχετικά απλό σύστημα πλοήγησης, το Shahed 136 έχει χαρακτηριστεί ότι μπορεί να καλύψει αποστάσεις που σε αναλύσεις φτάνουν ακόμα και τα 1.000 χλμ. ή περισσότερο χωρίς ανατροφοδότηση, αν και υπάρχουν διαφορές τιμών ανάλογα με την πηγή και το πρότυπο. Αυτό το καθιστά ικανό να πλήττει στόχους σε περιοχές πολύ μακριά από τις βάσεις εκτόξευσης.
Το κύριο στρατηγικό πλεονέκτημα είναι ότι μπορεί να εξαπολυθεί σε μεγάλα σμήνη: δεκάδες, ακόμα και εκατοντάδες drones μπορούν να εκτοξευτούν ταυτόχρονα, υποβοηθώντας την υπερφόρτωση των αντιπυραυλικών και αντιαεροπορικών συστημάτων του εχθρού, εξαντλώντας πυρομαχικά και πόρους προστασίας.
Χαμηλός οικονομικός κόμβος
Το κόστος παραγωγής του Shahed 136 είναι σημαντικά πιο χαμηλό από αντίστοιχα πυραυλικά συστήματα ή UAV με δορυφορική καθοδήγηση, γεγονός που επιτρέπει σε κράτη ή μη κρατικούς φορείς να παράγουν ή να εξασφαλίζουν μεγάλους αριθμούς χωρίς αστρονομικά έξοδα.
Αν και δεν διαθέτει πλήρη σύστημα αισθητήρων, οι ενσωματωμένες λειτουργίες GPS και INS του δίνουν δυνατότητα να κατευθυνθεί με σχετική ακρίβεια στον προορισμό του. Κάποιες μεταγενέστερες εκδόσεις που έχουν βρεθεί στο πεδίο μάχης περιέχουν μινι υπολογιστικά συστήματα και μικρές κάμερες, ενισχύοντας την πραγματική απόδοση του συστήματος σε αναγνώριση και στόχευση.
Το Shahed 136 μπορεί να εκτοξευθεί από σταθερές ράμπες, φορητές μονάδες πάνω σε οχήματα ή ακόμα και προσωρινά διαμορφωμένους χώρους σε πεδία μάχης. Αυτή η ευελιξία καθιστά δύσκολη την εντοπισμό και καταστροφή της υποδομής εκτόξευσης πριν από την πλήρη εκκίνηση μιας επίθεσης.
Στην Κύπρο
Σύμφωνα με τις πρώτες αναφορές και ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες από κύκλους ασφαλείας, το χτύπημα στην αεροπορική βάση του Akrotiri στην Κύπρο προκλήθηκε από ένα ολοκαίνουριο τύπο μη επανδρωμένου «αυτοκτονικού» συστήματος UAV, με πιθανότερο υποψήφιο το Shahed 136. Το γεγονός αυτό υπογραμμίζει ότι οι επιχειρησιακές δυνατότητες τέτοιων drones έχουν ξεπεράσει το πεδίο των περιφερειακών συγκρούσεων και έχουν εκτεθεί στο ευρύτερο γεωπολιτικό περιβάλλον.
Τα drones αυτού του τύπου εξυπηρετούν σκοπούς παραβίασης ζωνών ελέγχου εναέριου χώρου και πρόσβασης στην άμυνα αντιπυραυλικών συστημάτων, δίνοντας τη δυνατότητα σε απομακρυσμένες ομάδες ή κρατικούς παράγοντες να πλήξουν στρατηγικές εγκαταστάσεις με χαμηλό κόστος και υψηλή ένταση επιτυχίας.
Το Shahed 136 αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα της μεταβολής του σύγχρονου πολέμου προς μορφές όπου μη επανδρωμένα όπλα χαμηλού κόστους και μεγάλης εμβέλειας μπορούν να μεταμορφώσουν επιχειρησιακά σχέδια και να θέσουν σε δοκιμασία ακόμα και ανεπτυγμένα συστήματα άμυνας.
Πηγή: newsauto.g
