Εξαιρετικής συμβολικής σημασίας στο εορτολόγιο της Σαρακοστής, το Σάββατο του Λαζάρου πέφτει φέτος στις 4 Απριλίου, μια μέρα δηλαδή πριν την Κυριακή των Βαΐων, όπως είθισται. Είναι γιορτή χαρμόσυνη και ελπιδοφόρα, καθώς με την επιστροφή του Λαζάρου από τον κόσμο των νεκρών προαναγγέλλεται η επερχόμενη Ανάσταση του Χριστού, συμπυκνώνοντας ταυτόχρονα το τέλος του χειμώνα και την αναγεννησιακή χαρά που φέρνει η άνοιξη. Ο βαθύς αυτός συμβολισμός γύρω από τη νίκη της ζωής επί του θανάτου και την αναγέννηση της φύσης χαρακτηρίζει μια μεγάλη γκάμα εθίμων που αναβιώνουν ως τις μέρες σε όλη την Ελλάδα, όπως οι περίφημες Λαζαρίνες –με εκείνες της Κοζάνης να έχουν ενταχθεί στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Συνταγογραφικά η μέρα χαρακτηρίζεται από τα «λαζαράκια», που απλώθηκαν σε όλη τη χώρα. Τα ανθρωπόμορφα γλυκοψωμάκια, που μοιάζουν σα σαβανωμένα, ήταν η χαρά των παιδιών. Τους φαίνονταν παράξενα και παιχνιδιάρικα, ενώ το απρόοπτο σχήμα και η γεύση τους έσπαγε τη διατροφική ρουτίνα του σαρακοστιανού τραπεζιού.
Η συνταγή και οι φωτογραφίες από τα «λαζαράκια» της δημοσίευσης είναι της Σταυρούλας Γεωργίου Γιάμαλη από το ξενοδοχείο Mangata Seaside Hotel στις Ροβιές της Εύβοιας, η οποία μας είχε δώσει στο παρελθόν και τις πεντανόστιμες τηγανοκουλούρες της συστήνοντάς μας την αγροτική κουζίνα της περιοχής.
Υλικά: 300 γρ. αλεύρι ανάμεικτο (100 γρ. κίτρινο, 100 γρ. χωριάτικο και 100 γρ. σκληρό), 80 γρ. ζάχαρη ή μέλι, 1 κουταλάκι γλυκού κανέλα, ½ φακελάκι μαγιά ξερή, 4 -5 κουταλιές σούπας ελαιόλαδο ή ταχίνι, 3-4 κουταλιές σούπας σταφίδες, περίπου μια κούπα νερό λίγο ζεστό, γαρίφαλα ή αστεροειδή γλυκάνισο για τα μάτια
Εκτέλεση: Σε ένα άνετο μπολ ρίχνουμε το αλεύρι με τη μαγιά στηγμής και την κανέλα και ανακατεύουμε. Προσθέτουμε το μέλι, το λάδι ή το ταχίνι και λίγο λίγο το νερό να απορροφηθεί. Ρίχνουμε και τις σταφίδες. Ζυμώνουμε όλα τα υλικά μαζί και αφήνουμε το ζυμαράκι να φουσκώσει. Πλάθουμε τα λαζαράκια και τα κορδονάκια τους, που τα τυλίγουμε γύρω από το κεφάλι και τα φέρνουμε μπραστά σταυρώνοντάς τα σα χεράκια. Αφήνουμε να φουσκώσουν περίπου μια ώρα, τοποθετούμε γαρίφαλα για ματάκια και τα τοποθεούμε σε λαμαρίνα στρωμένη με αντικολλητικό χαρτί. Ψήνουμε σε προθερμασμένο φούρνο στους 170°-180° C, μέχρι να πάρουν χρώμα, για 15′-20′ ανάλογα με τη δύναμη του φούρνου.
