Ψηφιακές εφαρμογές και πρακτικές επανακαθορίζουν τη σχέση πολίτη-κράτους

Η προσαρμογή στα δεδομένα που δημιούργησε η πανδημία, αλλά και η ανταπόκριση του κράτους στις ανάγκες της σύγχρονης εποχής αποτελούν βασική προϋπόθεση για την ανάπτυξη της χώρας και την ευημερία της κοινωνίας.

Προς αυτή την κατεύθυνση, η υιοθέτηση επιτυχημένων πρακτικών άλλων κρατών, οι οποίες καθιστούν την καθημερινότητα των πολιτών και των επιχειρήσεων πιο εύκολη, χτυπώντας τη γραφειοκρατία στη ρίζα της, είναι ιδιαίτερα σημαντική για την ομαλή μετάβαση της κοινωνίας και της οικονομίας στη νέα πραγματικότητα.

Ισχυρή πεποίθησή μου είναι ότι η Κύπρος έχει πολλά να διδαχθεί από την Εσθονία, μια χώρα πρότυπο στα θέματα ψηφιοποίησης και ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα της ψηφιακής ταυτότητας. Μέσα από την ID Card και τη Mobile ID Card, οι πολίτες της Εσθονίας έχουν πρόσβαση σε όλες τις ψηφιακές υπηρεσίες της χώρας, ενώ η πλατφόρμα e-residency διευκολύνει τη διεξαγωγή επιχειρηματικών δραστηριοτήτων. Συγκεκριμένα:

• Η «ID Card» χρησιμοποιείται ως ταξιδιωτικό έγγραφο για μετακινήσεις εντός ΕΕ, ενώ προσφέρει πρόσβαση σε ιατρικά αρχεία, σύνδεση σε τραπεζικούς λογαριασμούς και διεκπεραίωση συναλλαγών. Παρέχει, ακόμη, τη δυνατότητα για ψηφιακές υπογραφές, άσκησης εκλογικού δικαιώματος, ελέγχου ιατρικών αρχείων / λήψη συνταγών για φάρμακα, διεκδίκησης επιστροφής φόρων, χρήσης ηλεκτρονικών συνταγών, συνδρομών σε οργανισμούς και επιχειρήσεις, αλλά και λήψης κρατικών εγγράφων μέσω email.
• Με τη «Mobile ID Card», η οποία λειτουργεί μέσω application, οι πολίτες δεν χρειάζονται πλέον την ID Card. Μέσα από το κινητό διεκπεραιώνονται οι ίδιες εργασίες, καθιστώντας τη ζωή των πολιτών πιο εύκολη και πιο άνετη. Εξοικονομώντας χρόνο και χρήμα, αλλά και προστατεύοντας το περιβάλλον μέσα από την εξοικονόμηση εκατοντάδων τόνων χαρτιού.
• Μέσα από την πλατφόρμα «e-residency», η Εσθονία κατάφερε να δημιουργήσει μια παγκόσμια ψηφιακή κοινότητα για πολίτες και επιχειρήσεις. Προσφέρει τη δυνατότητα υπογραφής συμβάσεων ψηφιακά, διαχείρισης των εταιρειών και πραγματοποίησης συναλλαγών χωρίς ταλαιπωρία, μεσάζοντες και με μηδαμινό κόστος. Μια επιχείρηση μπορεί να ξεκινήσει στο διαδίκτυο, μέσα σε λίγες ώρες. Το ρεκόρ στην Εσθονία είναι 18 λεπτά. Παρέχει, ακόμη, υπηρεσίες e-banking, ενώ όλες οι αναφορές, φορολογικές δηλώσεις και πράξεις που εμπλέκονται στη λειτουργία μιας επιχείρησης γίνονται ψηφιακά.

Για να προχωρήσουν, ωστόσο, τέτοιου είδους μεταρρυθμίσεις χρειάζεται μελέτη, διαβούλευση, τεχνογνωσία και εμπειρογνωμοσύνη. Χρειάζεται ταυτόχρονα, τεχνολογικό υπόβαθρο, ισχυρές νομοθετικές ρυθμίσεις και ασφαλιστικές δικλείδες για την προστασία των προσωπικών δεδομένων και της ιδιωτικής ζωής, η οποία αποτελεί θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα. Πάνω απ’ όλα, όμως, χρειάζεται καλή θέληση και βούληση για αλλαγή. Πρόκειται για μεταρρυθμίσεις που, εάν εφαρμοστούν σωστά, θα έχουν θετικό αντίκτυπο σε πολίτες και επιχειρήσεις. Συνεισφέροντας, ταυτόχρονα, έμπρακτα στην προσπάθεια για ένα πιο παραγωγικό κράτος και βελτιώνοντας αισθητά τη σχέση πολίτη-κράτους.

Τα τελευταία χρόνια η χώρα μας έκανε άλματα στον τομέα της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. Ψηφιοποιήθηκαν αρκετές υπηρεσίες, ενώ προωθήθηκαν σημαντικές μεταρρυθμίσεις για την εξυπηρέτηση πολιτών και επιχειρήσεων. Η πιο σημαντική από όλες ήταν η σύσταση του Υφυπουργείου Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής, το οποίο θέτει γερές βάσεις για τον εκσυγχρονισμό του κράτους, την προώθηση της έρευνας και της καινοτομίας. Την ίδια ώρα, η πανδημία του κορωνοϊού επιτάχυνε τον ψηφιακό μετασχηματισμό, μετατρέποντας σε αναγκαιότητα μια εκκρεμότητα αρκετών χρόνων. Η προσπάθεια πρέπει να συνεχιστεί.  Επιβάλλεται να δοθεί ώθηση στη μεταρρυθμιστική διαδικασία, πάντοτε με σεβασμό, αλλά και με εναλλακτικές επιλογές/λύσεις για όσους συμπολίτες μας δεν είναι ακόμη σε θέση να αξιοποιήσουν τις σύγχρονες μεθόδους.

 Νίκος Γεωργίου 

Επαρχιακός γραμματέας ΔΗΣΥ Αμμοχώστου και δημοτικός σύμβουλος Λάρνακας.