«Το ΓεΣΥ, εγώ, κι εσύ…» – Απόψεις ενός γιατρού προς τους ασθενείς

Του Μιχάλη Ζουβάνη*:

Με την έναρξη του ΓΕΣΥ να βρίσκεται στο κατώφλι μας πλέον, τόσο οι πολίτες όσο και ο Ιατρικός κόσμος, διακατέχονται από συναισθήματα αμηχανίας, απορίας και αβεβαιότητας.

Καθημερινά δέχομαι πολλά ερωτήματα από τους ασθενείς μου, όπως αν θα δουλέψει το ΓΕΣΥ, αν θα ενταχθώ στο σύστημα, αν θα μπει το ιδιωτικό νοσοκομείο όπου δουλεύω, αν θα μπορούν να με βλέπουν αν μείνω έξω και πολλά άλλα. Από την άλλη πλευρά οι γιατροί βασανίζονται από έντονα διλήμματα. Έχει δίκαιο η κυβέρνηση και ο ΟΑΥ; Θα μπορέσω να προσφέρω τις υπηρεσίες μου στον κόσμο στο σωστό ψηλό επίπεδο που πρέπει, θα επιβιώσω οικονομικά εντός του συστήματος και ακόμη χειρότερα, θα επιβιώσω αν μείνω εκτός; Κακά τα ψέματα, όλοι οι ασθενείς θα είναι υποχρεωτικά εγκλωβισμένοι εντός του ΓΕΣΥ, άρα ποιος θα έλθει να πληρώσει από την τσέπη του για να σε δει;

Σαν γιατρός θέλω να ξεκαθαρίσω ότι περίμενα με ανυπομονησία την εφαρμογή ενός σωστού Συστήματος Υγείας. Δυστυχώς το όνειρο που είχαμε μετατράπηκε σε εφιάλτη, αφού όσο και να το μελετήσω, βρίσκω ότι είναι ανεπαρκές και θα οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια σε υποβάθμιση των ιατρικών υπηρεσιών στη χώρα μας. Με μεγάλη μου λύπη δηλώνω ότι δεν μπορώ να ενταχτώ σε ένα σύστημα που αντί σε βελτίωση οδηγεί σε ισοπέδωση της Ιατρικής.

Είναι προφανές ότι η κυβέρνηση και ο ΟΑΥ έχουν το πάνω χέρι, αφού διαθέτουν τόσο την οικονομική, όσο και την πολιτική δύναμη να επιβάλουν τη θέληση τους σε όλους. Όλα τα ΜΜΕ, φαίνεται να στηρίζουν το ΓΕΣΥ αυτή τη στιγμή και δεν βλέπουμε αντίλογο, αφού δεν δίδονται ίσες ευκαιρίες στους γιατρούς στην ενημέρωση. Κριτής όλων όμως όπως πάντα θα είναι ο κύπριος πολίτης. Αν αποτύχουν να προσφέρουν αυτό που υπόσχονται στον κόσμο, προφανώς θα πληρώσουν το τίμημα και θα πρέπει να αντιμετωπίσουν την οργή των κυπρίων πολιτών. Από την άλλη πλευρά αν οι γιατροί που εναντιώνονται στην εφαρμογή του ΓΕΣΥ με τη σημερινή του μορφή, έχουν άδικο και το Σύστημα είναι καλό και αποδίδει, τότε αυτοί θα γνωρίσουν την απαξίωση του πολίτη.

Η μεγαλύτερη διαφωνία μας με το ΓΕΣΥ είναι η πεποίθηση πως θα προσφέρει κακής ποιότητας υπηρεσίες Υγείας. Γιατί το λέμε αυτό; Ξεκινά από το αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι ο σφαιρικός προϋπολογισμός του ΓΕΣΥ είναι ελλιπής. Ο προϋπολογισμός προβλέπει έσοδα περίπου ενός δισεκατομμυρίου Ευρώ και είναι σφαιρικός, δηλαδή δεν μπορεί να μεγαλώσει άλλο. Ακούσαμε την 1η Απριλίου τον έντιμο Υπουργό Υγείας να λέει ότι δεν πρόκειται να επιβαρυνθεί περαιτέρω ο κρατικός προϋπολογισμός ακριβώς επειδή είναι σφαιρικός και δεν προβλέπεται αύξηση. Αυτό που δεν μας λένε, είναι τι γίνεται αν έχουν κάνει λάθος στους υπολογισμούς τους και πραγματικά έχουμε ελλειμματικό προϋπολογισμό. Ποιος θα πληρώσει τη νύφη; Σε αυτή την περίπτωση, αν δεν εξευρεθούν επιπλέον οικονομικοί πόροι, όλες οι υπηρεσίες που προσφέρονται θα είναι ελλιπείς και φτηνής ποιότητας. Για να βγαίνει ο λογαριασμός! Αν κάποιος ενδιαφέρεται να ψάξει λίγο στο διαδίκτυο θα δει ότι οι δαπάνες για την Υγεία στην ΕΕ είναι περίπου 3,000 Ευρώ ανά κάτοικο. Ακόμα και η Ελλάδα της κρίσης ξοδεύει 1678 Ευρώ ανά κάτοικο. Αν λοιπόν διαιρέσει κάποιος το 1 δισεκατομμύριο του σφαιρικού προϋπολογισμού με τον αριθμό των δικαιούχων που υπολογίζονται στο 1 εκατομμύριο, τότε βλέπουμε ότι γίνεται προσπάθεια να προσφέρουμε «ποιοτικές» υπηρεσίες Υγείας με 1000 Ευρώ ανά κάτοικο, δηλαδή το 1/3 του Ευρωπαϊκού μέσου όρου. Με αυτά τα λεφτά θα λαμβάνουμε υπηρεσίες Υγείας στο επίπεδο Αφρικανικών χωρών. Με αυτά τα δεδομένα ΔΕΝ ΣΥΜΒΙΒΑΖΕΤΑΙ Ο ΙΑΤΡΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ. ΟΙ αμοιβές των γιατρών είναι μόνο ένα μικρό μέρος του προϋπολογισμού. Η «αμοιβολογία» είναι τεχνητό επιχείρημα για να ρίχνουν στάχτη στα μάτια του κόσμου και να κατηγορούν τους γιατρούς για απληστία. Η ουσία είναι η ποιότητα των υπηρεσιών.

Ένα άλλο πολυδιαφημισμένο θέμα είναι η ελεύθερη πρόσβαση σε όποιο γιατρό θέλουμε. Προφανώς εννοούν τους γιατρούς που θα συμβληθούν! Διότι πρόσβαση σε όσους αρνούνται να υποταχτούν (περί υποταγής πρόκειται) δεν θα υπάρχει. Και τι προτείνουν οι σχεδιαστές του ΓΕΣΥ παρακαλώ; Να εξαναγκάσετε λένε τους γιατρούς σας να μπουν στο σύστημα!!!! Αν είναι δυνατόν να χρησιμοποιείται η λέξη εξαναγκασμός στη Δημοκρατία και να υποστηρίζεται παρακαλώ και από έγκριτους δημοσιογράφους και πολιτικούς. Άσε που λένε πως αν τολμήσει ασθενής να δει το γιατρό του που τον παρακολουθεί για χρόνια, εκτός ΓΕΣΥ και τον πληρώσει από την τσέπη του, τότε χάνει τα δικαιώματα του σε φάρμακα και εξετάσεις! Αν είναι ποτέ δυνατόν! Εξόφθαλμα αντισυνταγματικό, αλλά μας είπαν αν θέλουμε να πάμε στα δικαστήρια και να περιμένουμε 10 χρόνια να βγει η απόφαση. Όλα αυτά προφανώς για να εξασκηθεί πίεση στους γιατρούς να μπουν με το ζόρι στο Σύστημα, έστω και αν διαφωνούν, αφού απειλείται η επιβίωση τους. Αυτό κύριε Υπουργέ λέγεται bullying, όχι οι παραινέσεις προς συναδέλφους να αντέξουν την άδικη πίεση που μας βάζετε! Εμείς θέλουμε ελεύθερη πρόσβαση σε όποιο γιατρό θέλει ο ασθενής, φτάνει να έχει άδεια εξασκήσεως επαγγέλματος. Αυτό σημαίνει ελεύθερη επιλογή γιατρού. Όσο για τα συμβόλαια υποταγής που απαιτείτε να υπογράψουμε, δεν χρειάζονται. Οι γιατροί είναι επιστήμονες με αξιοπρέπεια και ξέρουν πώς να κάνουν τη δουλειά τους.

Θα μπορούσα να γράφω για ώρα ακόμα, για πολλές άλλες ατέλειες του προτεινόμενου ΓΕΣΥ που το καθιστούν μη βιώσιμο και άδικο, αλλά οι αναγνώστες θα βαρεθούν να το διαβάσουν. Κλείνοντας θέλω να δηλώσω ξεκάθαρα ότι τάσσομαι ανεπιφύλακτα υπέρ ενός καθολικού και δίκαιου συστήματος Υγείας που να είναι βιώσιμο και λειτουργικό. Το παρόν ΓΕΣΥ δεν είναι ούτε δίκαιο ούτε λειτουργικό και βιώσιμο. Είναι μόνο καθολικό με ισότιμη πρόσβαση. Η ποιότητα των υπηρεσιών έχει θυσιαστεί. Βολεύει απλώς κάποιους. Για το λόγο αυτό το απορρίπτουμε και θα δώσουμε τον άνισο αγώνα μας για πραγματική αναβάθμιση των υπηρεσιών Υγείας που θα παίρνει ο μέσος πολίτης. Αυτοί που το σχεδίασαν είμαι βέβαιος θα πάρουν τις υπηρεσίες Υγείας που θα χρειαστούν εκτός Συστήματος. Γι’ αυτό ζήτησαν στον προϋπολογισμό κονδύλι για ιδιωτική ασφάλεια Υγείας. Ευτυχώς η βουλή το σταύρωσε!

*Δρ. Μιχάλης Ζουβάνης, Παθολόγος-Ενδοκρινολόγος, Υποστηρικτής ενός σωστού ΓεΣΥ