Παράνομες οι εταιρείες δικτυακών πωλήσεων τύπου πυραμίδας

Με σκοπό την ποινικοποίηση της οργάνωσης, λειτουργίας και προώθησης «σχεδίων τύπου πυραμίδας» το Υπουργείο Δικαιοσύνης απέστειλε στη Βουλή σχετικό νομοσχέδιο για τροποποίηση του ποινικού κώδικα.

Το προτεινόμενο νομοσχέδιο αναμένεται να καλύψει ένα κενό στη νομοθεσία, σε ένα τομέα που δημιουργεί σοβαρά προβλήματα εξαπάτησης πολλών προσώπων. Το εν λόγω νομοσχέδιο είχε εγκριθεί από το Υπουργικό Συμβούλιο κατά τη συνεδρία του ημερομηνίας 3.9.2014.

Το προτεινόμενο τροποποιητικό νομοσχέδιο ορίζει ως «σχέδιο τύπου πυραμίδας», σχέδιο στο οποίο πρόσωπο καταβάλλει χρήματα ή άλλο χρηματικά αποτιμώμενο είδος, βασιζόμενο σε παραπλανητική ή ψευδή υπόσχεση για αντάλλαγμα, το οποίο οφείλεται κατά κύριο λόγο στην προσέλκυση νέων προσώπων στο σχέδιο.

Με βάση το νέο νόμο, πρόσωπο το οποίο οργανώνει, λειτουργεί ή προωθεί σχέδιο τύπου πυραμίδας ή παρακινεί ή αποπειράται να παρακινήσει άλλο πρόσωπο όπως συμμετάσχει σε τέτοιο σχέδιο, θα θεωρείται ένοχο ποινικού αδικήματος και θα τιμωρείται σε περίπτωση καταδίκης με φυλάκιση που δεν υπερβαίνει τα πέντε έτη ή με χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις διακόσιες χιλιάδες ευρώ ή και με τις δύο ποινές.

Ένοχο του αδικήματος είναι επίσης το πρόσωπο το οποίο, παρά το ότι γνωρίζει ότι ένα σχέδιο αποτελεί σχέδιο τύπου πυραμίδας, συμμετέχει σε αυτό.

Για τη στοιχειοθέτηση του αδικήματος δεν έχει σημασία εάν το αντάλλαγμα της επένδυσης θα δοθεί στην Κύπρο ή στο εξωτερικό, εάν η διευθέτηση ή συμφωνία για συμμετοχή σε σχέδιο πυραμίδας έχει γίνει εγγράφως ή όχι, ή εάν το αντάλλαγμα ή το δώρο αποτελούσε τη μόνη προϋπόθεση που έπρεπε να πληροί, προκειμένου ένα πρόσωπο να δικαιούται να συμμετέχει στο σχέδιο ή να λάβει αντάλλαγμα.

Παρ΄ όλο που προβλέπεται «αυστηρή ευθύνη» για το αδίκημα, παρέχεται η δυνατότητα στο πρόσωπο που διώκεται να προβάλει ισχυρισμούς για τη νομιμότητα του σχεδίου, αλλά το Δικαστήριο θα αποφασίσει γι΄ αυτό το θέμα, στη βάση του «ισοζυγίου των πιθανοτήτων», βαθμός απόδειξης που απαιτείται σε αστική διαδικασία.

Παραδείγματα ποινικοποίησης της εν λόγω πρακτικής υπάρχουν και σε διεθνές επίπεδο, όπως στην περίπτωση της Ιρλανδίας και το Ηνωμένου Βασιλείου.

Το εν λόγω νομοσχέδιο ετοιμάστηκε υπό το συντονισμό του Υπουργείου Οικονομικών, σε συνεργασία με τις εποπτικές Αρχές του χρηματοοικονομικού τομέα, ήτοι την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου, την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς Κύπρου και την Υπηρεσία Ελέγχου Ασφαλιστικών Εταιρειών, έτυχε πρόσθετης επεξεργασίας και έγκρισης της Μονάδας Καταπολέμησης Αδικημάτων Συγκάλυψης (ΜΟ.Κ.Α.Σ.), ενώ έτυχε της δέουσας νομοτεχνικής επεξεργασίας από τη Νομική Υπηρεσία της Δημοκρατίας.