Πρωταπριλιά: Από που κρατάει η σκούφια του… ψέματος και οι πιο επικές φάρσες

Όχι ότι περιμέναμε την συγκεκριμένη μέρα για να πούμε τα ψεματάκια μας, αλλά σήμερα, 1η Απριλίου έχουμε άλλοθι. Κανείς δεν θα μας κατηγορήσει. Αρκεί βέβαια να βρούμε κάτι έξυπνο και να κάνουμε τον άλλον να γελάσει.

Πρωταπριλιά σήμερα λοιπόν, η μέρα της φάρσας και του ψέματος, αλλά αλήθεια, αναρωτηθήκατε ποτέ πως προέκυψε όλο αυτό; Πως βρεθήκαμε την 1η Απριλίου να είμαστε επιφυλακτικοί με κάθε τι που ακούμε και κάθε τι που μας λένε, για να μην πέσουμε θύματα φάρσας; Εδώ είμαστε για να σας τα πούμε όλα…

Πάμε λοιπόν… Αρχικά να αναφέρουμε πως σε πολλές περιοχές θεωρούσαν τα παλαιότερα χρόνια, πως όποιος καταφέρει να ξεγελάσει τον άλλον, θα έχει τύχη όλο τον χρόνο. Κυριολεκτικά όλο τον χρόνο, καθώς παλιά Πρωτοχρονιά είχαν την 1η Απριλίου και όχι 1η Ιανουαρίου, οπότε έτσι ξεκινούσε η χρονιά τους.

Η Πρωτοχρονιά των Γάλλων
Το ξεκίνησαν αυτό οι Γάλλοι τον Μεσαίωνα λόγω του Πάσχα και γύρω στο 1560 με 1564, ανάλογα με τα ημερολόγια, ο Βασιλιάς Κάρολος ο Θ’ μετέθεσε την Πρωτοχρονιά για την 1η Ιανουαρίου ώστε να συμβαδίζει με άλλες χώρες. Υπήρξαν βέβαια και κάποιοι από τους υπηκόους που δεν δέχτηκαν την αλλαγή αυτή, ήταν κυρίως άνθρωποι της υπαίθρου και οι υπόλοιποι τους κορόιδευαν αποκαλώντας τους «ανόητους τους Απριλίου». Γι αυτό και οι Αμερικανοί το αποκαλούν «April fools». Έχουμε λοιπόν μια πρώτη εκδοχή.

Η επικρατέστερη των Κελτών
Πάμε όμως να δούμε και την επικράτεστερη… Όπως εικάζεται, σύμφωνα και με τον «Πάπυρους Λαρούς Μπριτάνικα», το έθιμο της Πρωταπριλιάς προέρχεται από τη Δύση και βαστά από τους αρχαίους Κέλτες. Αυτοί ήταν δεινοί ψαράδες, αλλά τον Απρίλιο τα ψάρια δεν ήταν άφθονα και οι ψαριές τους δεν πήγαιναν καλά. Κάθε ψαράς που σέβεται τον εαυτό του (όπως και ο κυνηγός) λέει τα ψεματάκια του για την επιτυχία που είχε, ώστε να μην δείξει ότι γύρισε με άδεια χέρια. Οπότε, οι ψεύτικες ιστορίες τους έμειναν στην ιστορία και… καθιερώθηκαν.

Αρχαία φεστιβάλ με κοστούμια
Μία γενικότερη εκδοχή είναι τα αρχαία φεστιβάλ που αποτελούσαν παράδοση στην Ευρώπη. Ο κόσμος που μαζεύονταν ντυνόνταν με κοστούμια με σκοπό να κάνει ο ένας στον άλλον φάρσες. Χρόνο με τον χρόνο οι φάρσες αυξάνονταν και τα φεστιβάλ αυτά γίνονταν δημοφιλή με αποτέλεσμα να μείνουν.

Από που κρατάει στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα τώρα, εικάζεται πως βαστάει το έθιμο με τα ψέματα και τις φάρσες την Πρωταπριλιά από την εποχή των Σταυροφοριών. Όπως υποστηρίζει μάλιστα ο λαογράφος Γεώργιος Μέγας, «το ψέμα είναι συνήθης μηχανισμός στην προσπάθεια εξασφάλισης της επιτυχίας, μιας μαγικής ενέργειας ή ενός δύσκολου έργου, βάσει της αντίληψης ότι η ψευδολογία ξεγελά και εμποδίζει τις βλαπτικές δυνάμεις».

Η πρώτη ελληνική φάρσα
Το 1955 είχαμε και την πρώτη ελληνική φάρσα και μάλιστα σε κυβερνητικό επίπεδο. Το Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε πως βρήκε τον τάφο του Σωκράτη μαζί με το κώνειο στην Ακρόπολη. Το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων την «πάτησε» και έσπευσε πρώτο να μεταδώσει την «είδηση» ως αληθινή. Φυσικά από εκεί «ταξίδεψε» σε όλο τον κόσμο.

Η φάρσα του BBC που πέρασε στην ιστορία
Το κορυφαίο ειδησεογραφικό τηλεοπτικό δίκτυο, το BBC, είχε μεταδώσει μία φάρσα η οποία πέρασε στην ιστορία. Ο δημοσιογράφος Ρίτσαρντ Ντίμπλεμπι στην εκπομπή του με τίτλο «Panorama», μετέδωσε ένα βίντεο που έδειχνε μία οικογένεια να συλλέγει σπαγγέτι από τα… δέντρα. Πως μαζεύει κάποιος μήλα; Η οικογένεια από την Ιταλία μάζευε σπαγγέτι από τη φάρμα της και στη συνέχεια, τα μαγείρεψε και κάθισαν όλοι μαζί να τα απολαύσουν. Ο κόσμος έμεινε άναυδος φυσικά…

Επικές φάρσες μέσα στον χρόνο
Τώρα μπορεί να έχει «κουράσει», η φαντασία να μην καλπάζει, να είναι βαρετό, αλλά οι φάρσες της Πρωταπριλιάς έζησαν μεγάλες στιγμές και για χρόνια ο κόσμος έζησε την κορύφωσή τους.

* Μία φάρσα που πέρασε στην ιστορία καταγράφηκε το 1968, όταν οι κάτοικοι του Λονδίνου κλήθηκαν να συμμετάσχουν σε μία ετήσια τελετή όπου θα έπλεναν… λιοντάρια στον Πύργο του Λονδίνου. Πλήθος κόσμους εμφανίστηκε στον Πύργο του Λονδίνου και φυσικά είδε… το απολύτως τίποτα.

* Τον γύρο του κόσμου έκανε το 1905 η «είδηση» ότι ληστές έσκαψαν κάτω από το θησαυροφυλάκιο των ΗΠΑ και έκλεψαν όλο το χρυσό και το ασήμι που φυλλάσονταν. Την «είδηση» γέννησε η γερμανική εφημερίδα Berliner Tageblatt και δημοσιεύτηκε στη συνέχεια σε κάθε εφημερίδα της Ευρώπης και της Αμερικής. Φυσικά κάτι τέτοιο δεν συνέβη ποτέ.

Πρωταπριλιάτικη…αλλά δεν ήταν ψέμα
Το… κακό της υπόθεσης, κάθε 1η Απριλίου, είναι πως όταν ακούμε μια σοβαρή είδηση δυσκολευόμαστε να την πιστέψουμε και απευθείας λέμε «είναι πρωταπριλιάτικο αστείο». Αυτό ακριβώς είπαν στην Ελλάδα την 1η Απριλίου του 1947, στο άκουσμα της είδησης πως πέθανε αιφνιδίως ο βασιλιάς Γεώργιος σε ηλικία 57 ετών.

Δυσκολεύτηκαν να το πιστέψουν όχι μόνο λόγω της Πρωταπριλιάς αλλά και για το ότι την προηγούμενη μέρα τον είχαν δει σε μια εκδήλωση. Ωστόσο, λίγες ώρες μετά πέθανε από ανακοπή καρδιάς και τον διαδέχθηκε ο Παύλος εν μέσω εμφυλίου.

Πως να ξεχωρίζετε τους ψεύτες
Κλείνοντας θα σας δώσουμε και ένα tip για το πώς να ξεχωρίζετε τους ψεύτες που θα προσπαθήσουν να σας ξεγελάσουν. Τη συμβουλή δεν τη δίνουμε εμείς φυσικά, αλλά ο Noah Zandan, ο ιδρυτής και Διευθύνων Σύμβουλος της Qualified Communications, εταιρείας αφιερωμένης στη βελτίωση του τρόπου αλληλεπίδρασης των ανθρώπων. Τι μας λέει λοιπόν; Όταν κάποιος λέει ψέματα υποσυνείδητα αλλάζει τον τρόπο ομιλίας του.

Το νου σας λοιπόν… Καλή Πρωταπριλιά