Τον προβληματισμό τους για τη διαφορετική προσέγγιση που φαίνεται να υιοθετείται από το αρμόδιο Υπουργείο σε συναφή ζητήματα εκφράζουν οι Επαρχιακοί Οργανισμοί Αυτοδιοίκησης (ΕΟΑ), σε κοινό δελτίο Τύπου που εξέδωσαν. Όπως αναφέρεται, σε επιστολή που απέστειλαν στις 11 Μαρτίου 2026 προς το Υπουργείο Εσωτερικών, οι ΕΟΑ επισημαίνουν ότι, ενώ στην περίπτωση των επικίνδυνων οικοδομών το Υπουργείο τονίζει την ανάγκη εφαρμογής της υφιστάμενης νομοθεσίας, στην περίπτωση των κοινόκτητων οικοδομών δεν παρατηρείται αντίστοιχη έμφαση.
Η στάση αυτή, σύμφωνα με τους Οργανισμούς, δημιουργεί την εντύπωση ύπαρξης «δύο μέτρων και δύο σταθμών».
Εισηγούνται όπως «δεδομένης της συνάφειας του ζητήματος των κοινόκτητων οικοδομών με εκείνο των επικίνδυνων οικοδομών, εξεταστεί η ετοιμασία ενιαίου νομοθετικού πλαισίου που να ρυθμίζει συνολικά και τα δύο θέματα». Προσθέτουν ότι κρίνεται σκόπιμο όπως οι πρόνοιες που αφορούν τις επικίνδυνες οικοδομές «αποσυνδεθούν από τον περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμο και ενταχθούν σε μια σύγχρονη, αυτοτελή νομοθεσία, η οποία θα ανταποκρίνεται καλύτερα στις σημερινές ανάγκες εποπτείας και διαχείρισης». Σημειώνουν ότι αυτό είναι κάτι που ήδη εφαρμόζεται σε σύγχρονες Ευρωπαϊκές Χώρες, όπως η Γερμανία και Γαλλία και ενδέχεται «να συμβάλει ουσιαστικά και στην επίλυση ζητημάτων που αφορούν τη δομή και την εφαρμογή ανταποδοτικών τελών».
Οι ΕΟΑ υπογραμμίζουν ότι το ισχύον νομικό πλαίσιο καθορίζει σαφώς τις αρμοδιότητες και τις υποχρεώσεις για τις κοινόκτητες οικοδομές, περιλαμβάνοντας μεταξύ άλλων την ύπαρξη Διαχειριστικής Επιτροπής και Κανονισμών Λειτουργίας. Σε περιπτώσεις μη συμμόρφωσης, η ευθύνη για διορισμό επιτροπής και εφαρμογή κανονισμών ανήκει στον Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας (ΤΚΧ).
Ωστόσο, θέτουν το ερώτημα γιατί δεν έχει προχωρήσει η απαραίτητη στελέχωση της αρμόδιας υπηρεσίας, ώστε να διασφαλίζεται η εφαρμογή της νομοθεσίας. Όπως σημειώνουν, μια πλήρως λειτουργική υπηρεσία θα μπορούσε να εντατικοποιήσει τους ελέγχους, να δημιουργήσει και να τηρεί επικαιροποιημένα μητρώα, να προχωρεί σε διορισμό Διαχειριστικών Επιτροπών όπου απαιτείται και να συμβάλλει ουσιαστικά στην πρόληψη επικίνδυνων καταστάσεων μέσω της σωστής συντήρησης των οικοδομών.
Στο κοινό Δελτίο Τύπου οι ΕΟΑ εισηγούνται την αναπροσαρμογή των προτεινόμενων τελών που περιλαμβάνονται στο Νομοσχέδιο ώστε να αντανακλούν το πραγματικό συνολικό κόστος άσκησης των αρμοδιοτήτων που επιβάλλονται στους ΕΟΑ, την έγκριση της δομής της υπηρεσίας των κοινόκτητων οικοδομών σε κάθε ΕΟΑ και την συμπερίληψη προνοιών που να αποδίδουν στους ΕΟΑ τους απαραίτητους αποτελεσματικούς μηχανισμούς που θα εξασφαλίζουν την επιβολή και εισπραξιμότητα των εσόδων από αυτή την δραστηριότητα.
Εισηγούνται επίσης την πλήρη κρατική χρηματοδότηση του κόστους του αρχικού καταρτισμού των μητρώων Κοινόκτητων Οικοδομών και Διαχειριστικών Επιτροπών, την ετοιμασία και υποβολή από το ΤΚΧ ολοκληρωμένων ηλεκτρονικών μητρώων που να περιλαμβάνουν όλες τις εγγεγραμμένες και μη εγγεγραμμένες κοινόκτητες οικοδομές και τη διασφάλιση απευθείας ζωντανής σύνδεσης όλων των ΕΟΑ με τα μητρώα του ΤΚΧ, και όχι μέσω ΚΑΠ. Με αυτό τον τρόπο, αναφέρεται, «θα υπάρχει συνεχής και άμεση ενημέρωση για οποιεσδήποτε μεταβολές στο ιδιοκτησιακό καθεστώς των ακινήτων και την ανάπτυξη και λειτουργία ολοκληρωμένου μηχανογραφικού συστήματος», με πλήρη χρηματοδότηση από το Κράτος, το οποίο θα είναι έτοιμο τουλάχιστον έξι μήνες πριν από την ανάληψη της αρμοδιότητας από τους ΕΟΑ.
Προσθέτουν ότι το σύστημα θα πρέπει να είναι διασυνδεδεμένο με το «ΙΠΠΟΔΑΜΟΣ», να αναπτυχθεί με πλήρη συμμετοχή των ΕΟΑ στον σχεδιασμό και την υλοποίηση και να τεθεί σε λειτουργία μόνο μετά την ολοκλήρωση δοκιμών, ελέγχων και εκπαίδευσης προσωπικού, ώστε να αποφευχθούν δυσλειτουργίες όπως αυτές που παρατηρήθηκαν στο παρελθόν.
Σε ό,τι αφορά τη μεταφορά αρμοδιοτήτων στους ΕΟΑ, οι Οργανισμοί δηλώνουν ότι είναι έτοιμοι να αναλάβουν την επιπρόσθετη ευθύνη, τονίζοντας ωστόσο ότι απαιτείται καλύτερη και πιο ολοκληρωμένη προετοιμασία από πλευράς κράτους.
Το δελτίο Τύπου υπογράφουν οι Πρόεδροι των ΕΟΑ Λευκωσίας Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης, Λεμεσού Γιάννης Τσουλόφτας, Λάρνακας Άγγελος Χ”Χαραλάμπους, Πάφου Χαράλαμπος Πιττοκοπίτης και Αμμοχώστου Γιάννης Καρούσος.
