Πλήθος πιστών θα ακούσει απόψε την ανάγνωση των «12 Ευαγγελίων», δηλαδή τις δώδεκα συνολικά – όσοι και οι μαθητές του Χριστού – ευαγγελικές περικοπές των τεσσάρων Ευαγγελιστών (Ματθαίος, Λουκάς, Μάρκος και Ιωάννης), που αναφέρονται εκτενώς στην εξέλιξη του Θείου Δράματος.
Το πρωί της Μεγάλης Πέμπτης, η Ορθόδοξη Εκκλησία τελεί την ανάμνηση του Μυστικού Δείπνου, μέσα από την Εσπερινή Θεία Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου. Η ακολουθία αυτή είναι αφιερωμένη στη θεμελίωση του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας, καθώς ο Ιησούς Χριστός, κατά τον Μυστικό Δείπνο με τους μαθητές Του, παρέδωσε το Σώμα και το Αίμα Του «εις άφεσιν αμαρτιών».
Η ημέρα χαρακτηρίζεται από βαθιά πνευματικότητα και συμμετοχή των πιστών στη Θεία Κοινωνία, ενώ τα γεγονότα που τιμώνται —ο Νιπτήρας, ο Μυστικός Δείπνος, η προσευχή στο Όρος των Ελαιών και η προδοσία του Ιούδα— σηματοδοτούν την απαρχή των Αγίων Παθών.
Η Ακολουθία των Αγίων Παθών
Στη λειτουργική παράδοση της Ορθόδοξης Εκκλησίας, η Ακολουθία των Αγίων Παθών, που τελείται το βράδυ της Μεγάλης Πέμπτης, αποτελεί ουσιαστικά τον Όρθρο της Μεγάλης Παρασκευής — της ημέρας κατά την οποία κορυφώνονται τα γεγονότα της Σταύρωσης του Ιησού Χριστού. Πρόκειται για μία από τις πιο κατανυκτικές και εκτενείς ακολουθίες της Εκκλησίας, ευρέως γνωστή στον λαό ως «τα 12 Ευαγγέλια».
Ειδικότερα, τα «12 Ευαγγέλια» αναφέρονται κατά σειρά:
«Αγαπάτε Αλλήλους».
Ο τελευταίος αποχαιρετισμός.
Προσευχή του Ιησού.
Προδοσία Του από τον Ιούδα.
Σύλληψη του Ιησού και μεταφορά του «Από τον Άννα στον Καϊάφα».
Δίκη του Ιησού από τους Αρχιερείς.
Άρνηση Πέτρου («Πριν αλέκτορα φωνήσαι, τρις απαρνήση με»).
Ο Ιησούς ενώπιον του Πιλάτου, στο Πραιτώριο.
Προσπάθεια του Πιλάτου να απελευθερώσει τον Κύριο, αλλά εμπρός στην αποφασιστικότητα των Φαρισαίων υποχωρεί.
«Βαραβάν ή Χριστόν;» Ο Πιλάτος «Νίπτει τας χείρας του».
Ο Ιούδας μεταμελείται και επιστρέφει τα «τριάκοντα αργύρια» στους Αρχιερείς, οι οποίοι τα έβαλαν στον «Κορβανά» (ταμείο του Ναού).
Απαγχονισμός Ιούδα.
Πορεία του Ιησού προς τον Γολγοθά και Σταύρωσή του με δύο ληστές.
Ο Ιησούς αφήνει το πνεύμα επί του Σταυρού.
Μεταμέλεια του ενός ληστή, που ζητά από τον Κύριο να τον θυμηθεί στη βασιλεία των Ουρανών.
Ο Ιωσήφ ο από Αριμαθαίας ζητά από τον Πιλάτο το Σώμα του για να το θάψει.
Ταφή του Ιησού και σφράγιση του Τάφου του από τους Αρχιερείς και Φαρισαίους.
Η επίσημη ονομασία της είναι «Ακολουθία των Αγίων και Αχράντων και Σωτηρίων Παθών του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού». Η λαϊκή της ονομασία προέρχεται από τα δώδεκα ευαγγελικά αναγνώσματα που ενσωματώνονται στην ακολουθία. Τα αναγνώσματα αυτά προέρχονται και από τα τέσσερα Ευαγγέλια και συνθέτουν μια ενιαία αφήγηση των Παθών, επιτρέποντας στους πιστούς να «παρακολουθήσουν» τη διαδοχή των γεγονότων — από τον Μυστικό Δείπνο έως τη Σταύρωση, την Αποκαθήλωση και την Ταφή.
Το τυπικό της ακολουθίας είναι ιδιαίτερα πλούσιο και σύνθετο, διατηρώντας στοιχεία αρχαίων λειτουργικών πράξεων που έχουν πλέον περιοριστεί ή εκλείψει από άλλες περιόδους του εκκλησιαστικού έτους. Σε πολλούς ναούς, μάλιστα, συναντάται ένα κηροπήγιο με δώδεκα κεριά: ανάβουν στην αρχή της ακολουθίας και, μετά από κάθε ευαγγελικό ανάγνωσμα, σβήνει ένα κερί, υπογραμμίζοντας συμβολικά τη δραματική πορεία προς τη Σταύρωση.
Τα 12 Ευαγγέλια
Πρώτο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον ιγ΄31 – ιη΄1.
Δεύτερο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον ιη΄1 – 28.
Τρίτο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον κστ΄57 – 75.
Τέταρτο Ευαγγέλιο : Περικοπή από το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον ιη΄28 – ιθ΄16.
Πέμπτο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον κζ¨3 – 32.
Ανάμεσα στο 5ο και το 6ο Ευαγγέλιο ψάλλεται το αντίφωνο «Σήμερον κρεμᾶται ἐπὶ ξύλου…» και ο Εσταυρωμένος λιτανεύεται από τους ιερείς.
«Σήμερον κρεμᾶται ἐπὶ ξύλου ὁ ἐν ὕδασι τὴν γῆν κρεμάσας. Στέφανον ἐξ ἀκανθῶν περιτίθεται ὁ τῶν ἀγγέλων Βασιλεύς. Ψευδῆ πορφύραν περιβάλλεται ὁ περιβάλλων τὸν οὐρανὸν ἐν Νεφέλαις. Ῥάπισμα κατεδέξατο ὁ ἐν Ἰορδάνῃ ἐλευθερώσας τὸν Ἀδάμ. Ἥλοις προσηλώθη ὁ Νυμφίος τῆς Ἐκκλησίας. Λόγχῃ ἐκεντήθη ὁ Υἱὸς τῆς Παρθένου. Προσκυνοῦμεν σου τὰ πάθη, Χριστέ. Δεῖξον ἡμῖν καὶ τὴν ἔνδοξόν σου ἀνάστασιν».
ΕΡΜΗΝΕΙΑ
Σήμερα κρεμᾶται ἐπάνω στὸ ξύλο τοῦ Σταυροῦ, Ἐκεῖνος ποὺ ἐκρέμασε κατὰ τὴ δημιουργία τὴ γῆ ἐπάνω στὰ ὕδατα τῶν θαλασσῶν! Στέφανο κατασκευασμένο ἀπὸ ἀκάνθας περιβάλλεται τὴν κεφαλὴ ὁ Βασιλεὺς τῶν Ἀγγέλων! Ψευδὲς βασιλικὸ ἱμάτιο ἐνδύεται πρὸς ἐμπαιγμὸ Αὐτός, ποὺ ἐνδύει τὸν οὐρανὸ μὲ τὶς νεφέλες! Ῥάπισμα κατεδέχθη Ἐκεῖνος, ποὺ στὸν Ἰορδάνη ποταμὸ βαπτισθεὶς ὑπὸ Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου ἠλευθέρωσε τὸν Ἀδὰμ καὶ τοὺς ἀπογόνους του ἀπὸ τὴ δουλεία τῆς ἁμαρτίας καὶ τὴν καταδυναστεία τοῦ Διαβόλου! Διὰ καρφίων ἐκαρφώθη στὸ Σταυρὸ ὁ Νυμφίος τῆς Ἐκκλησίας! Διὰ λόγχης ἐτρυπήθη στὴν πλευρὰ ὁ Υἱὸς τῆς Παρθένου! Προσκυνοῦμε τὰ Πάθη Σου, Χριστέ! Ἀξίωσέ μας νὰ ἰδοῦμε καὶ τὴν ἔνδοξη Ἀνάστασή Σου.
Έκτο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Μάρκον Ευαγγέλιον ιε¨16 – 32.
Έβδομο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον κζ¨33 – 54.
Όγδοο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Λουκάν Ευαγγέλιον κγ¨32 – 49.
Ένατο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον ιθ¨25 – 37.
Δέκατο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Μάρκον Ευαγγέλιον ιε¨43 – 47.
Ενδέκατο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον ιθ¨33 – 42.
Δωδέκατο Ευαγγέλιο: Περικοπή από το Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον ‘κζ¨62 – 66.
Πηγή: newsbomb
