Νέοι κανόνες μπαίνουν από σήμερα σε εφαρμογή στο πλαίσιο του Νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act, DSA) επιτρέποντας στους ερευνητές να αποκτήσουν πρωτοφανή πρόσβαση σε δεδομένα από τις μεγαλύτερες διαδικτυακές πλατφόρμες και μηχανές αναζήτησης, με στόχο τη μελέτη των κοινωνικών επιπτώσεων που προκύπτουν από τα συστήματά τους. Η πρόσβαση αυτή καθίσταται δυνατή μετά την εφαρμογή της εκτελεστικής πράξης για την πρόσβαση σε δεδομένα.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι νέοι κανόνες δίνουν πλέον τη δυνατότητα σε εξειδικευμένους ερευνητές να ζητούν δεδομένα που μέχρι σήμερα ήταν απρόσιτα, επιτρέποντας την ανάλυση συστημικών κινδύνων, όπως η διάδοση παράνομου περιεχομένου ή την εξάπλωση της οικονομικής απάτης. Με αυτόν τον τρόπο, ενισχύεται η ασφάλεια των χρηστών, ιδιαίτερα των ανηλίκων, στο διαδίκτυο.
«Η δημιουργία ενός ασφαλέστερου διαδικτυακού περιβάλλοντος ξεκινά με τη μελέτη των κινδύνων. Με τους νέους κανόνες του DSA, ανεξάρτητοι ερευνητές θα μπορούν πλέον να μελετήσουν νέα δεδομένα από τις διαδικτυακές πλατφόρμες. Η κατανόηση των πιθανών κινδύνων που μπορούν να προκύψουν από τις πλατφόρμες είναι ένα ακόμη βήμα προς την εξασφάλιση της ευθύνης τους», ανέφερε η Αντιπρόεδρος της Επιτροπής για την Τεχνολογική Κυριαρχία, την Ασφάλεια και τη Δημοκρατία, Χέννα Βίρκουνεν.
Παράλληλα, τα μέτρα περιλαμβάνουν προστατευτικά μέτρα για τα συμφέροντα των εταιρειών. Για να λάβουν πρόσβαση στα δεδομένα, οι ερευνητές θα πρέπει να υποβληθούν σε αυστηρή αξιολόγηση από τους Ψηφιακούς Συντονιστές Υπηρεσιών (Digital Services Coordinators), τις εθνικές αρχές που είναι υπεύθυνες για την εφαρμογή του DSA.
Αν οι ερευνητές πληρούν τα κριτήρια που ορίζει ο νόμος και αν τα ερευνητικά τους έργα σχετίζονται με συστημικούς κινδύνους, όπως για παράδειγμα η διάδοση παράνομου περιεχομένου ή οι αρνητικές επιπτώσεις στην ψυχική υγεία, οι πλατφόρμες υποχρεούνται νομικά να ανταποκριθούν στα αιτήματά τους.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, οι Ψηφιακοί Συντονιστές Υπηρεσιών συνεργάζονται ήδη για να διασφαλίσουν ότι οι αιτήσεις πρόσβασης σε δεδομένα θα αξιολογούνται ομοιόμορφα και έγκαιρα σε όλα τα κράτη μέλη.
