Σειρά αντισταθμιστικών μέτρων προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι ανατιμήσεις στην ηλεκτρική ενέργεια, οι οποίες επηρεάζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ανακοίνωσε σήμερα, Παρασκευή 17 Σεπτεμβρίου 2021, η Υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας κα Νατάσα Πηλείδου.
Τα προτεινόμενα μέτρα, τα οποία αναλύονται πιο κάτω, είναι αποτέλεσμα της διαβούλευσης μεταξύ των Υπουργείων Ενέργειας και Οικονομικών, της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας Κύπρου (ΡΑΕΚ) και της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου (ΑΗΚ) και προέκυψαν στη βάση μελετών που έγιναν ώστε, αφενός, να προκύψει άμεσο και μακροχρόνιο όφελος για τους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας και, αφετέρου, να μην επηρεαστεί αρνητικά η φερεγγυότητα και η βιωσιμότητα της ΑΗΚ εν μέσω της προσπάθειας έναρξης λειτουργίας της ανταγωνιστικής αγοράς ηλεκτρισμού. Η αρχική μορφή των μέτρων συζητήθηκε με τον ίδιο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κ. Νίκο Αναστασιάδη, την περασμένη Τρίτη, σε σύσκεψη στο Προεδρικό Μέγαρο με τη συμμετοχή των Υπουργών Ενέργειας και Οικονομικών και της ΡΑΕΚ.
Ανακοινώνοντας τα μέτρα σε εκπροσώπους των ΜΜΕ, η Υπουργός Ενέργειας εξήγησε ότι το φαινόμενο της αύξησης της τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος οφείλεται στην αύξηση της διεθνούς τιμής πετρελαίου και φυσικού αερίου και άλλων επιβαρύνσεων. «Η ζήτηση καυσίμων, καθώς επίσης η αύξηση της τιμής των εκπομπών θερμοκηπιακών αερίων, έχουν διαμορφώσει τις τιμές σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα, με αποτέλεσμα να καταγράφονται τιμές ρεκόρ σε ολόκληρη την Ευρώπη. Σημειώνεται ότι η Κύπρος, μαζί με Πολωνία και Βουλγαρία, είχαν τις μικρότερες αυξήσεις. Επιπλέον, παρά τις αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου και του κόστους των εκπομπών, αλλά και της κατάργησης της έκπτωσης του 10% στους λογαριασμούς ρεύματος που είχε εφαρμοστεί λόγω πανδημίας, η τιμή του ηλεκτρισμού στη χώρα μας κυμαίνεται σήμερα στα ίδια επίπεδα με το 2018 και 2019, σύμφωνα με στοιχεία της ΡΑΕΚ.
Παρόλα αυτά η Κυβέρνηση, αντιλαμβανόμενη τη δύσκολη θέση στην οποία βρίσκονται νοικοκυριά και επιχειρήσεις λόγω των συνεπειών της πανδημικής κρίσης, έχει ετοιμάσει προτάσεις για να μετριάσει τις επιπτώσεις από τις ανατιμήσεις στο κόστος ενέργειας».
Τα μέτρα που αποφασίστηκαν είναι τα εξής:
1) Απορρόφηση από την ΑΗΚ μέρους της βασικής διατίμησης τελών δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας και μείωση της τάξης του 10% στα τιμολόγια των καταναλωτών, για τις διμηνίες Νοεμβρίου – Δεκεμβρίου 2021 και Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2022.
2) Διαφοροποίηση του Σχεδίου Χορηγιών για εγκατάσταση φωτοβολταϊκού συστήματος από οικιακούς καταναλωτές, με συμπερίληψη κατηγορίας εικονικού net-metering (Virtual net-metering), για καταναλωτές οι οποίοι δεν μπορούν, λόγω τεχνικών περιορισμών ή/και περιορισμένου χώρου, να εγκαταστήσουν φωτοβολταϊκά συστήματα στις οροφές των κτηρίων τους. Με τον τρόπο αυτό θα δίνεται η δυνατότητα σε οικιακούς καταναλωτές να εγκαθιστούν σε άλλες οροφές κτηρίων ή στο έδαφος, φωτοβολταϊκά συστήματα, των οποίων η παραγωγή ηλεκτρισμού θα συμψηφίζεται με την κατανάλωση συγκεκριμένης κατοικίας.
3) Το υφιστάμενο Σχέδιο για Ενθάρρυνση της χρήσης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της Εξοικονόμησης Ενέργειας στις κατοικίες (για θερμομόνωση οροφών, εγκατάσταση φωτοβολταϊκών ή συνδυασμό των δύο), το οποίο λήγει στις 20 Δεκεμβρίου 2021, θα επαναπροκηρυχθεί άμεσα με την έγκριση του προϋπολογισμού του Ταμείου ΑΠΕ και ΕΞ.Ε. και θα έχει αναδρομική ισχύ από τη λήξη της φετινής προκήρυξης.
4) Ετοιμασία Σχεδίου Χορηγιών για άμεση εξαγγελία, με το οποίο θα παρέχεται χορηγία σε ευάλωτους καταναλωτές για αντικατάσταση ενεργοβόρων οικιακών συσκευών και, συγκεκριμένα, κλιματιστικών και ψυγείων, με νέα αποδοτικά προϊόντα υψηλής ενεργειακής κλάσης. Επιπλέον, θα επιχορηγηθεί η αντικατάσταση παλαιού τύπου λαμπτήρων με λαμπτήρες LED, στους ευάλωτους οικιακούς καταναλωτές.
5) Προκήρυξη ειδικού Σχεδίου στήριξης, σε συνεργασία των Υπουργείων Ενέργειας και Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, για τη χρήση ΑΠΕ στον γεωργικό τομέα. Κύριος στόχος του Σχεδίου είναι η μείωση του κόστους άντλησης νερού άρδευσης. Το Σχέδιο θα εξαγγελθεί τους αμέσως επόμενους μήνες.
6) Προκήρυξη Σχεδίου Χορηγιών και μειοδοτικού διαγωνισμού για νέα εμπορικά συστήματα ΑΠΕ και για αποθήκευση ενέργειας, που μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση της τιμής ηλεκτρισμού λόγω του μικρότερου λειτουργικού κόστους παραγωγής ηλεκτρισμού από ό,τι η αντίστοιχη παραγωγή με συμβατικά καύσιμα. Το Σχέδιο προγραμματίζεται να λειτουργήσει εντός του 2022, κατόπιν έγκρισης από την ΕΕ.
7) Διενέργεια ενημερωτικής εκστρατείας για προώθηση κουλτούρας εξοικονόμησης ενέργειας.
Επιπρόσθετα, με στόχο την εφαρμογή περαιτέρω μακροπρόθεσμων μέτρων, έχει συμφωνηθεί με την ΑΗΚ όπως προχωρήσει σε μελέτη του ενδεχομένου αγοράς δικαιωμάτων ρύπων στις αρχές του έτους, που είναι πιο φθηνοί και σε περίπτωση περίσσειας να τους πουλά στο τέλος του έτους που οι τιμές είναι ψηλότερες. Παρόμοιες βέλτιστες πρακτικές θα μελετηθούν και για την προμήθεια υγρών καυσίμων, ενώ αναμένεται η υποβολή και πρόσθετων εισηγήσεων για μέτρα από την ΑΗΚ.
