Στα €1,10 δισεκατομμύρια ανέρχεται η απώλεια του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της κυπριακής οικονομίας το 2020, μια χρονιά που σημαδεύτηκε από την πανδημία του κορωνοϊού και τα περιοριστικά μέτρα για περιορισμό της εξάπλωσή της, που οδήγησαν στην παράλυση σημαντικού μέρους της οικονομίας και κυρίως του τουριστικού τομέα.
Σύμφωνα με νεότερα στοιχεία από την Στατιστική Υπηρεσία, το κυπριακό ΑΕΠ συρρικνώθηκε το 2021 σε ποσοστό 5,1% σε όρους εποχικά διορθωμένων στοιχείων σε σύγκριση με το 2019, με μόνο το πρώτο τρίμηνο να παρουσιάζει θετικό ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης, αφού η πανδημία εκδηλώθηκε στην Κύπρο τον Μάρτιο του 2020.
Σύμφωνα με την Cystat, το ΑΕΠ της Κύπρου το 2020 στη βάση εποχικά διορθωμένων στοιχείων διαμορφώθηκε στα €20.527 εκατομμύρια, σε σύγκριση με €21.632 εκατ. το 2019. Το πρώτο τρίμηνο του έτους, το κυπριακό ΑΕΠ διαμορφώθηκε στα €5,44 δισ., το δεύτερο υποχώρησε στα €4,72 δισ., για να ανακάμψει στα €5,14 δισ. το τρίτο τρίμηνο και να διαμορφωθεί στα €5,22 δισ. το τελευταίο τρίμηνο του έτους.
Το κυπριακό ΑΕΠ το πρώτο τρίμηνο παρουσίασε ρυθμό ανάπτυξης 1,4% σε ετήσια βάση (εποχικά διορθωμένα στοιχεία) ενώ το δεύτερο τρίμηνο «βούτηξε» κατά 12,6%, αντανακλώντας το σχεδόν δίμηνο lockdown και το κλείσιμο των αεροδρομίων, το οποίο επέφερε συντριπτικό πλήγμα στην τουριστική βιομηχανία.
Το τρίτο τρίμηνο, ο ετήσιος ρυθμός συρρίκνωσης περιορίστηκε στο 4,7% σε σύγκριση με αντίστοιχο τρίμηνο του 2019, αντανακλώντας την σταδιακή άρση των περιοριστικών μέτρων και την επιστροφή της οικονομικής δραστηριότητας, ενώ το τελευταίο τρίμηνο του έτους, η οικονομία συρρικνώθηκε σε ποσοστό 4,5%. Το τελευταίο τρίμηνο του έτους σημαδεύτηκε από τα τοπικά lockdown σε Πάφο και Λεμεσό, ενώ στον τελευταίο μήνα του 2020 επιβλήθηκε ολικό lockdown, κάτι που είχε ως αποτέλεσμα την επιβράδυνση του ΑΕΠ.
Η πορεία ανά τρίμηνο
Πιο ενδεικτική εικόνα των επιπτώσεων της πανδημίας και της επίπτωσης των περιοριστικών μέτρων παρουσιάζεται στην πορεία του ΑΕΠ σε τριμηνιαία βάση, δηλαδή σε σύγκριση με το αμέσως προηγούμενο τρίμηνο.
Το πρώτο τρίμηνο του 2020 ξεκίνησε με μείωση 0,5% σε σύγκριση με το τέταρτο τρίμηνο του 2019, με την συρρίκνωση το δεύτερο τρίμηνο να εκτοξεύεται στο 13,1% σε σύγκριση με το πρώτο τρίμηνο του 2020, αντανακλώντας το σχεδόν δίμηνο lockdown τον Μάρτιο και το Απρίλιο.
Το τρίτο τρίμηνο, το κυπριακό ΑΕΠ ανέκτησε μέρος της χαμένης δραστηριότητας παρουσιάζοντας ρυθμό ανάπτυξης 8,9% σε σύγκριση με το δεύτερο τρίμηνο, που αποδίδεται στην σταδιακή άρση των περιοριστικών μέτρων και κατά συνέπεια της οικονομικής δραστηριότητας, με τον τουρισμό ωστόσο να υπολειτουργεί.
Ωστόσο, η δυναμική δεν συνεχίστηκε το τέταρτο τρίμηνο του έτους, με το ρυθμό ανάπτυξης να περιορίζεται στο 1,4% σε σύγκριση με το τρίτο τρίμηνο, με την οικονομική δραστηριότητα να επιβραδύνεται λόγω των τοπικών lockdown στη Λεμεσό και Πάφο τον Νοέμβριο, αλλά και το ολικό παγκύπριο lockdown τον τελευταίο μήνα του έτους.
Σύμφωνα με την Στατιστική Υπηρεσία, o αρνητικός ρυθμός ανάπτυξης του ΑΕΠ οφείλεται κυρίως στους τομείς: “Ξενοδοχεία και Εστιατόρια”, “Μεταποίηση”, “Μεταφορές, Αποθήκευση και Επικοινωνίες”, “Χονδρικό και Λιανικό Εμπόριο, Επισκευή μηχανοκινήτων οχημάτων “, “Τέχνες, Διασκέδαση και Ψυχαγωγία”, “Άλλες Δραστηριότητες Παροχής Υπηρεσιών”.
