Αναζωπυρώνεται το ενδιαφέρον 20 χρόνια μετά το φιάσκο με το δελφινάριο στην Αγία Νάπα για κατασκευή και λειτουργία δελφινάριου στην ίδια περιοχή. Ενδιαφέρον υπάρχει από δύο επιχειρηματίες. Ωστόσο, προσκρούει στη νομοθεσία που ψηφίστηκε πριν το 2000 που απαγορεύει την εισαγωγή δελφινιών, μετά τον θάνατο των τεσσάρων δελφινιών μέσα σε περίοδο τεσσάρων ετών στο δελφινάριο που λειτουργούσε στην Αγία Νάπα.
Τότε, όταν πέθαναν τα δελφίνια, η ίδια εταιρεία ζήτησε άδεια να φέρει άλλα τέσσερα δελφίνια. Τελικά, αποτράπηκε η όλη διαδικασία με τη δυναμική εμπλοκή οικολογικών οργανώσεων, αλλά και της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Περιβάλλοντος.
Αργότερα με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου, ημερομηνίας 8/10/1999, επιβεβαιώθηκε ότι η κυβέρνηση δεν προτίθεται να δώσει άδεια εισαγωγής δελφινιών σε οποιονδήποτε άλλο αιτητή.
Τώρα με το νέο ενδιαφέρον που επιδεικνύεται, η κυβέρνηση μελετά κατά πόσο θα αλλάξει την απόφασή της ώστε να δοθεί η δυνατότητα σε επιχειρήσεις να δραστηριοποιηθούν στον τομέα αυτό.
Σήμερα υπάρχουν δύο αιτήσεις για λειτουργία δελφινάριου, αλλά και φωκάριου ενώπιον του Τμήματος Πολεοδομίας, οι οποίες υποβλήθηκαν για απόψεις στο Τμήμα Περιβάλλοντος που εξέφρασε επιφυλάξεις για το φωκάριο, ενώ για το δελφινάριο έδωσε αρνητική απάντηση λόγω της νομοθεσίας.
Επισημαίνεται πως για τη διατήρηση και επίδειξη στο κοινό άγριων ζωικών ειδών όπως οι θαλάσσιοι λέοντες, απαιτείται η κατοχή άδειας λειτουργίας ζωολογικού κήπου στη βάση των κανονισμών περί Προστασίας και Ευημερίας των Ζώων. Βάσει των προαναφερθέντων Κανονισμών, κάθε ζωολογικός κήπος που λειτουργεί στην Κυπριακή Δημοκρατία οφείλει να εφαρμόζει δράσεις και μέτρα διατήρησης των ειδών.
Για την προτεινόμενη ανάπτυξη, απαιτείται ετοιμασία Μελέτης Προκαταρκτικής Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΠΕΕΠ) και κατάθεσή της στο Τμήμα Περιβάλλοντος.
Όπως διαφαίνεται, από τη σύντομη περιγραφή, σκοπός της εισαγωγής και κράτησης των θαλάσσιων λεόντων είναι η χρησιμοποίησή τους για εμπορικούς/κερδοσκοπικούς σκοπούς, χρήσεις οι οποίες, σε συνδυασμό με το υψηλό επίπεδο εξέλιξης και δείκτη νοημοσύνης των συγκεκριμένων θηλαστικών, αναμένεται να προκαλέσουν σωματική και ψυχική καταπόνηση.
Επιπρόσθετα, τονίζεται πως κάτι τέτοιο αντιβαίνει στις πρόνοιες της ισχύουσας νομοθεσίας για την προστασία και καλή διαβίωση των ζώων. Προκύπτουν επίσης ζητήματα αναφορικά με τις υποδομές και τις ποσότητες που απαιτούνται για εφοδιασμό ενός τέτοιου πάρκου με νερό, θαλάσσιο ή πόσιμο.
Το θέμα εισαγωγής, κράτησης και διατήρησης κητοειδών ρυθμίζεται από σειρά Νομοθετημάτων και Συμβάσεων στη βάση κανονισμού που κυρώνει τη Σύμβαση CITES (Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora) ο οποίος ρυθμίζει το διεθνές εμπόριο ειδών άγριας πανίδας και χλωρίδας που κινδυνεύουν με εξαφάνιση.
Συγκεκριμένα, η εισαγωγή των άγριων ειδών τα οποία είναι ελεύθερα στο φυσικό τους περιβάλλον είναι αδύνατη, εκτός αν πληρούνται αυστηροί και συγκεκριμένοι όροι για τη διατήρηση των ειδών και μεταξύ άλλων διαπιστωθεί ότι με την εισαγωγή των ειδών:
(α) δεν θίγεται η κατάσταση διατήρησης του είδους και η εισαγωγή πραγματοποιείται για έναν από τους πιο κάτω λόγους:
• είναι αναγκαία, σε εξαιρετικές περιπτώσεις, για την πρόοδο της επιστήμης ή για βασικούς βιοϊατρικούς σκοπούς
• προορίζονται για εκτροφή ή αναπαραγωγή και θα συμβάλουν στη διατήρηση των οικείων ειδών
• προορίζονται για ερευνητικές ή εκπαιδευτικές δραστηριότητες που αποσκοπούν στη διαφύλαξη ή τη διατήρηση του είδους.
(β) ο χώρος στέγασης που προβλέπεται στον τόπο προορισμού του είδους είναι κατάλληλα εξοπλισμένος για τη διατήρηση του δείγματος και για την παροχή φροντίδας σε αυτό
(γ) το είδος δεν θα χρησιμοποιηθεί για κυρίως εμπορικούς σκοπούς
(δ) σε περίπτωση εισαγωγής από τη θάλασσα, τα ζώντα δείγματα θα προετοιμαστούν και θα αποσταλούν κατά τρόπο ώστε να αποφευχθούν οι τραυματισμοί, οι ασθένειες ή η κακή μεταχείριση.
Απάνθρωπη και αναχρονιστική η εκπαίδευση
Σε περίπτωση ατόμων γεννημένων και εκτρεφόμενων σε αιχμαλωσία ή αναπαραγόμενα τεχνητώς, εφαρμόζονται διαφορετικές διατάξεις, νοουμένου ότι δεν θα θίγεται η κατάσταση διατήρησης του είδους ή η έκταση του εδάφους που καταλαμβάνει ο πληθυσμός του οικείου είδους.
Σημειώνεται πως η κράτηση και η διατήρηση σε αιχμαλωσία κητοειδών, στα οποία περιλαμβάνονται και τα δελφίνια, είτε σε δελφινάρια, είτε σε τσίρκο, αποτελεί ένα εξαιρετικά ευαίσθητο θέμα διεθνώς.
Λαμβάνοντας υπόψη τον υψηλό βαθμό εξέλιξης των θαλάσσιων θηλαστικών και τον υψηλό δείκτη νοημοσύνης τους, η αιχμαλωσία τους με σκοπό την ψυχαγωγία του κοινού προκαλεί σωματική και ψυχική καταπόνηση στα ζώα αυτά.
Η χρησιμοποίηση των ζώων με σκοπό την ψυχαγωγία του ανθρώπου είναι μια περιττή και απάνθρωπη πρακτική, που είναι επιβλαβής, τόσο για τα ζώα όσο και για το κοινό. Είναι από όλους αποδεκτό ότι ο τρόπος με τον οποίο εκπαιδεύονται τα ζώα είναι απάνθρωπος και αναχρονιστικός και προκαλούν σκόπιμα τον πόνο και τον τραυματισμό, προκειμένου να αναγκάσουν τα ζώα να εκτελέσουν το νούμερό τους.
Επισημαίνεται ότι ακόμα και στην περίπτωση των θαλάσσιων λεόντων, η προστασία των οποίων δεν είναι τόσο αυστηρή μέσω της Σύμβασης CITES όσο αυτή των δελφινιών, για τη διατήρηση και επίδειξη στο κοινό άγριων ζωικών ειδών, απαιτείται η κατοχή άδειας λειτουργίας ζωολογικού κήπου, ο οποίος πρέπει να εφαρμόζει σειρά μέτρων και δράσεων για τη διατήρηση των ειδών.
Τι γίνεται στην υπόλοιπη ΕΕ
Στην ΕΕ ακόμη και σήμερα εξακολουθούν να υπάρχουν 34 δελφινάρια, στα οποία κρατούνται αιχμάλωτα 307 κητώδη και χρησιμοποιούνται για επιδείξεις και παραστάσεις.
Από τα 28 κράτη-μέλη, μόλις 13 δεν έχουν εγκαταστάσεις αιχμάλωτων δελφινιών. Oι Σλοβενία, Κύπρος και Κροατία έχουν απαγορεύσει τα δελφινάρια, η Ουγγαρία έχει απαγορεύσει την εισαγωγή δελφινιών. Εκτός ΕΕ, η Ελβετία απαγόρευσε την αιχμαλωσία δελφινιών και η Ινδία, η Κόστα Ρίκα και η Χιλή έχουν απαγορεύσει την αιχμαλωσία κητωδών.
Επισημαίνεται ότι όλα τα δελφινάρια στην ΕΕ παρουσιάζουν τα κητώδη σε παραστάσεις που συχνά συνοδεύονται από δυνατή μουσική, στην οποία τα ζώα εκτελούν συνήθως ένα ευρύ ρεπερτόριο από κόλπα και φιγούρες.
Δεκαεννέα δελφινάρια προσφέρουν στους επισκέπτες την ευκαιρία να έλθουν κοντά με τα κητώδη, μεταξύ άλλων και για τη λήψη των φωτογραφιών, καθώς και σε προγράμματα κολύμβησης με τα δελφίνια ή προγράμματα «δελφινοθεραπείας».
Η άμεση επαφή μεταξύ του κοινού και των αιχμάλωτων κητωδών θέτει ανθρώπους και ζώα σε σημαντικό κίνδυνο τραυματισμών και μετάδοσης ασθενειών. Τονίζεται ότι κανένα αιχμάλωτο κητώδες ζώο της ΕΕ δεν έχει την ελευθερία να εκφράσει φυσιολογική συμπεριφορά, απαραίτητο στοιχείο για τη σωστή διαβίωση των ζώων. Το άγχος και η στερεοτυπική συμπεριφορά παρατηρούνται συχνά στα αιχμάλωτα κητώδη.
Επίσης, τα δελφινάρια στην ΕΕ δεν ικανοποιούν τις βιολογικές ανάγκες των κητωδών ούτε παρέχουν τον απαραίτητο περιβαλλοντικό εμπλουτισμό που απαιτεί κοινοτική οδηγία.
Πηγή: ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ
